Γιώργος Περιστέρης: H ενέργεια της αλλαγής

Η αγνωμοσύνη είναι κακό πράγμα και αυτό φαίνεται να το γνωρίζει καλά ο πολιτικός μηχανικός από τα Εξάρχεια και ισχυρός άνδρας της ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ, Γιώργος Περιστέρης. Γι’ αυτό και πάντοτε φροντίζει να δείχνει ότι ξέρει να εκτιμά και να αποκαθιστά όσους τον βοηθούν να πραγματοποιήσει τα σχέδιά του. Παράλληλα αποδεικνύεται ιδιαίτερα διορατικός.

Tη χρονιά της Αλλαγής, το 1981, ένα χρόνο μετά τους εορτασμούς στο ισόγειο σπίτι του στην οδό Θεμιστοκλέους για την απόκτηση του πτυχίου του από το ΕΜΠ, ο Γ. Περιστέρης ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του στην ΤΕΡΝΑ ΑΕ. Του πήρε μόλις 3 χρόνια για να φτάσει στη θέση του προέδρου και Διευθύνοντος συμβούλου  της εταιρείας, βλέποντας πλέον μπροστά του ανοιχτό τον δρόμο για να διεκδικήσει το δικό του κομμάτι στην εργολαβική πίτα.

Όπως φαίνεται, δεν τα πήγε κι άσχημα, καθώς, έχοντας διαχρονικά καλές σχέσεις με τις πολιτικές ηγεσίες (αλλά και εκδοτικά συγκροτήματα, όπως ο ΔΟΛ), έφτιαξε μέσα σε μια εικοσαετία έναν όμιλο που μπορούσε να διεκδικήσει όλων των ειδών τις εργολαβίες στους τομείς των κατασκευών και της ενέργειας.

Η γιγάντωση
Η ΤΕΡΝΑ γρήγορα γιγαντώθηκε, το 1993 εισήχθη στο Χρηματιστήριο Αθηνών, ενώ το 1997 ιδρύθηκε η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή με στόχο να κατακτήσει τον τομέα της ενέργειας. Το 1999 δημιουργήθηκε ο όμιλος ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ και το 2000 ο Γ. Περιστέρης εξελέγη πρόεδρος του Ελληνικού Συνδέσμου Ηλεκτροπαραγωγών από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Τρία χρόνια αργότερα, ιδρύθηκε και η ΗΡΩΝ Θερμοηλεκτρική, η οποία έφτιαξε τον πρώτο ιδιωτικό θερμοηλεκτρικό σταθμό στη χώρα (ΗΡΩΝ Ι) και στη συνέχεια τον δεύτερο (ΗΡΩΝ II).

Ο όμιλος Περιστέρη –είτε μόνος του είτε σε κοινοπραξίες– πήρε τους διαγωνισμούς για 38 μεγάλα έργα υποδομής στην Ελλάδα: σιδηροδρομικές εργασίες, σήραγγες οδικών και σιδηροδρομικών αξόνων, σταθμούς Μετρό, αυτοκινητόδρομους, φράγματα και λιμενικά έργα. Παράλληλα επέκτεινε τις δραστηριότητές του στο εξωτερικό, σε χώρες όπως η Ρουμανία, η Αλβανία, το Μπαχρέιν, ενώ παράγει ενέργεια στην Βουλγαρία, την Πολωνία και τις ΗΠΑ.

Η γιγάντωση του ομίλου ήταν καθοριστικός παράγοντας για την προσέλκυση ξένων κεφαλαίων από ισχυρά funds όπως το αμερικάνικο York Capital που επένδυσε 100 εκ. ευρώ για το 10% της ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ. Η Qatar Petroleum International είδε επίσης προοπτικές κέρδους επενδύοντας

58 εκ. ευρώ για συμμετοχή στο 25% του ΗΡΩΝ ΙΙ, ενώ στις στρατηγικές συμμαχίες του ομίλου ήρθε να προστεθεί και η γαλλική GDF Suez η οποία συμμετέχει με 50% στον ΗΡΩΝ ΙΙ και με ακόμη 50% στην ΗΡΩΝ Θερμοηλεκτρική. Αξιοσημείωτες είναι ακόμη οι συμμαχίες με τη ρωσική RZD για την TPAINOΣE και τον OΛΘ και με την κρατική εταιρία ενέργειας του Άμπου Ντάμπι TAQA.

Στον τομέα των κατασκευών, τα έργα της Ιονίας Οδού και της Κεντρικής Οδού (Ε65) είναι αυτή τη στιγμή τα ισχυρά χαρτιά της ΤΕΡΝΑ. Για την Ε65 μάλιστα, το δημόσιο θα αναγκαστεί να πληρώσει επιπλέον 210 εκ. ευρώ για τους κατασκευαστές και 31,5 εκ. ευρώ για την εταιρία παραχώρησης, ως αποζημίωση για τις καθυστερήσεις και ως κίνητρο για την επίσπευση της κατασκευής.

Στο ενεργητικό του Γ. Περιστέρη και του ομίλου του βρίσκονται ακόμη εργολαβίες για μεγάλα οικοδομικά και βιομηχανικά έργα, όπως κτίρια της Ολυμπιακής Αεροπορίας, κατασκευές διυλιστηρίων, το Κέντρο Πολιτισμού του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος (σε κοινοπραξία με την Impregilo SPA), Ολυμπιακές εγκαταστάσεις και άλλα.

Από την ΤΕΡΝΑ σε κυβερνητικές θέσεις και τούμπαλιν
Ένα παράδειγμα διορατικότητας στην επιλογή των συνεργατών του κ. Περιστέρη, αποτελεί το πρώην μέλος του ΔΣ των εταιρειών ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ, Μαρία Καλτσά. Η κυρία Καλτσά αποφάσισε το 2009 να σταματήσει τη θητεία της στον όμιλο και να κάνει στροφή στην καριέρα της. Αφού επιλέχθηκε από τον Γιώργο Παπανδρέου για μη εκλόγιμη θέση του ψηφοδελτίου των ευρωεκλογών του 2009, τελικά τοποθετήθηκε στη θέση της γενικής γραμματέα Χωροταξίας στο υπουργείο Περιβάλλοντος, δίπλα στην Τίνα Μπιρμπίλη. Ήταν η εποχή της «πράσινης ανάπτυξης», όταν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ήταν προμετωπίδα του προγράμματος του ΠΑΣΟΚ και το πρώην στέλεχος της ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ φαίνεται ότι πίστευε πολύ σε αυτές τις επενδύσεις.

Εξίσου πίστευε και ο Γ. Περιστέρης, ο οποίος δεν δίσταζε να εκφράζει δημόσια τη στήριξή του στα σχέδια της κ. Μπιρμπίλη. Μάλιστα φρόντιζε να επισκέπτεται συχνά το υπουργείο Περιβάλλοντος όπου εργαζόταν πλέον το πρώην στέλεχος της εταιρίας του, ώστε να μαθαίνει από πρώτο χέρι τις εξελίξεις. Έκτοτε, η ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ αναδείχθηκε η πρώτη εταιρία στις επενδύσεις αιολικών πάρκων σε ολόκληρη τη χώρα –με την αντίστοιχη δημόσια χρηματοδότηση λόγω της προτεραιότητας που δόθηκε από τότε στην «πράσινη ενέργεια» που θα θεράπευε την κλιματική αλλαγή.

Βέβαια η Μαρία Καλτσά, εκτός από εκλεκτή του Γιώργου Παπανδρέου, φαίνεται ότι είχε και άλλες διασυνδέσεις. «Αξιοσημείωτο είναι επίσης πόσα χρήματα έδωσε ο Τσοχατζόπουλος προκειμένου η κόρη του Αρετή Τσοχατζοπούλου να ιδρύσει εταιρία κατασκευών-μελετών, μαζί με κάποια υπάλληλο του υπουργείου Δημοσίων Έργων με το όνομα Καλτσά» είχε πει στον ανακριτή ο Νίκος Ζήγρας, ξάδελφος του Άκη Τσοχατζόπουλου, αμέσως μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου με τις μίζες το 2011. Η κόρη του πρώην υπουργού και η κ. Καλτσά, που συνεταιρίζονταν τότε στην κατασκευαστική εταιρεία Bauplus ΕΠΕ, είχαν κατηγορηθεί και τελικώς αθωώθηκαν για την πώληση μιας πολυώροφης οικοδομής. Συγκεκριμένα, είχαν αγοράσει από κοινού το 2002 ένα οικόπεδο στην Καλλιθέα, όπου έχτισαν πενταόροφο συγκρότημα γραφείων περίπου 590 τ.μ. το οποίο και πούλησαν αντί 2,5 εκ. ευρώ πριν καν ολοκληρωθούν οι εργασίες, αλλά δεν προχώρησαν στην καταβολή των απαιτούμενων φόρων με τον ισχυρισμό πως το πενταόροφο χτίστηκε και πουλήθηκε για ιδιωτική χρήση και όχι στο πλαίσιο της επαγγελματικής τους δραστηριότητας στον χώρο των κατασκευών.

Η σχέση ΤΕΡΝΑ και περιβάλλοντος Τσοχατζόπουλου δεν σταματά εδώ, καθώς την αντίστροφη διαδρομή από αυτήν της κ. Καλτσά ακολούθησε ο κ. Γιώργος Αγραφιώτης. Ο επί χρόνια στενός συνεργάτης του κ. Τσοχατζόπουλου, έχοντας διατελέσει επί τριετία γενικός γραμματέας του υπουργείου Ανάπτυξης δίπλα στον Άκη, αποκαταστάθηκε στη συνέχεια και σήμερα εργάζεται ως διευθυντής στην εταιρία του κ. Περιστέρη.

Απόλυτος κυρίαρχος στην ενέργεια
Η εταιρία του κου Περιστέρη έχει αναδειχθεί σε κυρίαρχο του χώρου της ενέργειας στη χώρα μας, τόσο της «πράσινης» όσο και της… όχι και τόσο πράσινης. Χαρακτηριστικό είναι πως αυτή τη στιγμή η ΤΕΡΝΑ είναι η εταιρία που μονοπωλεί τα 3 μεγαλύτερα έργα της ΔΕΗ και συγκεκριμένα αυτά του σταθμού ΑΗΣ Πτολεμαΐδας V (μαζί με την Hitachi), της Ενεργειακής Μονάδας στη Ρόδο και του νέου σταθμού ΑΗΣ Μεγαλόπολης V, ενώ θα συμμετάσχει μαζί με την Άκτωρ ΑΕ και στη δημιουργία της δεύτερης λιγνιτικής μονάδας στον ΑΗΣ Μελίτη Φλώρινας, για την οποία υπεγράφη πρόσφατα μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ της ΔΕΗ και της κινέζικης CMEC, με τις ευλογίες του υπουργού Πάνου Σκουρλέτη.

Τον διαγωνισμό για την ΑΗΣ Μεγαλόπολης V κέρδισε αρχικά η ΜΕΤΚΑ, συμφερόντων Μυτιληναίου. Η σύμβαση μεταξύ ΔΕΗ και ΜΕΤΚΑ υπογράφτηκε στις 13 Νοεμβρίου 2009, με το αντίτιμο να ανέρχεται στα 500 εκατομμύρια ευρώ. Όμως δύο μόλις μήνες αργότερα η ΜΕΤΚΑ, σε μια κίνηση που προκάλεσε πολλά ερωτηματικά, ανακοίνωσε την πώληση της θυγατρικής της (ΕΤΑΔΕ ΑΕ), που είχε αναλάβει κατά 90% την ολοκλήρωση του έργου, στην ΤΕΡΝΑ αντί 42,5 εκ. ευρώ. Έτσι ο Περιστέρης ανέλαβε ακόμη ένα έργο της ΔΕΗ, με την ΜΕΤΚΑ να περιορίζει την συμμετοχή της στο 10%.

Μάλιστα, ο Δημήτρης Γάκης, βουλευτής Δωδεκανήσου του ΣΥΡΙΖΑ, στις 12 Μαρτίου 2013 απευθυνόμενος στον Διευθύνοντα σύμβουλο της ΔΕΗ, Αρθούρο Ζερβό, αναρωτιόταν: «Ποια η σχέση της ΔΕΗ με την ΤΕΡΝΑ ΑΕ; Υφίσταται θέμα συγκρουσιακών συμφερόντων, γιατί δεν μπορεί δύο εταιρίες από τη μια να είναι συνέταιροι σε κάποια έργα και σε άλλα να είναι αναθέτων και ανάδοχος, όπως, στο εργοστάσιο της ΔΕΗ της Ρόδου. Άρα, υπάρχει ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα με τη σχέση αυτών των δύο εταιριών».

Ο όμιλος ΤΕΡΝΑ έχει επενδύσει πολλά και στα αιολικά πάρκα, ενώ είδε το 2012 τον υπηρεσιακό υπουργό Ανάπτυξης Γιάννη Στουρνάρα να προλαβαίνει, στον ένα μήνα που έμεινε στο υπουργείο, να εντάξει αρκετά έργα του στη διαδικασία του fast track, όπως τη διασύνδεση των αιολικών πάρκων της Κρήτης με το Εθνικό Διασυνδεδεμένο Σύστημα Ενέργειας, μέσω του υποβρυχίου καλωδίου που διεκδικεί να κατασκευάσει η ΤΕΡΝΑ.

Στα παραπάνω, προσθέστε και το θέμα των αιολικών πάρκων της Εύβοιας, για τα οποία ο Νότης Μηταράκης, υφυπουργός Ανάπτυξης της κυβέρνησης Σαμαρά, ελέγχεται ποινικά από τον εισαγγελέα Διαφθοράς. Ο Ν. Μηταράκης ελέγχεται για την προκαταβολική χορήγηση στην ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή του συνόλου της επιχορήγησης που είχε εγκριθεί για την κατασκευή αιολικών σταθμών στον Δήμο Καρύστου, χωρίς, όπως υποστηρίζεται, να έχουν κατατεθεί τα απαιτούμενα από τον νόμο δικαιολογητικά. Συγκεκριμένα, ελέγχεται για το γεγονός πως στις 24 Νοεμβρίου 2014, έλαβε έγγραφο από το Δασαρχείο Αλιβερίου, σύμφωνα με το οποίο η ΤΕΡΝΑ δεν είχε προσκομίσει τα απαραίτητα δικαιολογητικά και συνεπώς δεν έπρεπε να πληρωθεί, αλλά αγνοώντας το, ο κ. Μηταράκης με έξι αποφάσεις χορήγησε 28.350.000 ευρώ στην εταιρεία.

Υπόθεση «απορρίμματα Πελοποννήσου»
Το αν η Πελοπόννησος «ανήκει στην ΤΕΡΝΑ» όπως λένε άνθρωποι που γνωρίζουν καλά τα των εργολαβιών, είναι μια μεγάλη και ενδιαφέρουσα συζήτηση. Πάντως μια ανάληψη έργου που προκάλεσε αντιδράσεις στην περιοχή και είναι ενδεικτική της διαχρονικής πρόθεσης της πολιτικής εξουσίας να δώσει μια ώθηση στις δραστηριότητες της ΤΕΡΝΑ, είναι αυτή της διαχείρισης των απορριμμάτων της Περιφέρειας Πελοποννήσου, με τη δημιουργία δύο σταθμών μεταφόρτωσης σε Κόρινθο και Αργολίδα, μονάδων επεξεργασίας αποβλήτων και ΧΥΤΥ, συνολικού κόστους 160 εκ. ευρώ.

Τον Οκτώβρη 2013, επί κυβέρνησης Σαμαρά, η Ειδική Υπηρεσία Περιβάλλοντος και ο Επαμεινώνδας Τολέρης –γνωστός και ως «ο υπουργός» λόγω της παραμονής  του στη θέση του επικεφαλής της περιβαλλοντικής αδειοδότησης από την εποχή Σημίτη– εγκρίνουν την πληρότητα του φακέλου του έργου, παρά την απουσία τίτλων ιδιοκτησίας, άδειας δασαρχείου κ.ά. Σημειώνεται ότι ο κ. Τολέρης είναι ο Διευθυντής που μεταξύ πολλών άλλων, έχει αδειοδοτήσει τη χωματερή της Κερατέας, το The Mall και το έργο της εταιρίας Ελληνικός Χρυσός στη Χαλκιδική.

Στη συνέχεια, η εταιρία Enviroplan διενεργεί τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του έργου, η οποία και εγκρίνεται. Αν σας θυμίζει κάτι η εταιρία, είναι γιατί πρωταγωνιστεί τους τελευταίους μήνες στην επικαιρότητα της Κύπρου. Ο διευθυντής της Enviroplan, Θεοφάνης Λώλος, συνελήφθη στις 30 Μαρτίου 2016, την ίδια μέρα με τον Λεωνίδα Μπόμπολα, για το σκάνδαλο  με τη διαχείριση των απορριμμάτων στο νησί.

Φτάνοντας στον Οκτώβρη 2015, το Ελεγκτικό Συνέδριο ελέγχει τη νομιμότητα της σύμπραξης μεταξύ της Περιφέρειας Πελοποννήσου και της Περιβαλλοντική Πελοποννήσου Α.Ε., η οποία αναφέρεται ότι ιδρύθηκε από την ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή για την υλοποίηση του έργου. Το Ελεγκτικό Συνέδριο εγκρίνει το σχέδιο  της σύμβασης  και επισυνάπτει ως παράρτημα της απόφασης το καταστατικό της εταιρείας Περιβαλλοντική Πελοποννήσου Α.Ε. Όλα καλά ως εδώ, μόνο που υπάρχει ένα ζήτημα. Η απάντηση του Επιμελητηρίου Αρκαδίας σε ερώτηση των κατοίκων για το αν υφίσταται τέτοια εταιρία, ήταν πως δεν υπάρχει καμία με αυτό το όνομα στο μητρώο. Προσοχή, μιλάμε για μια εταιρία που το Ελεγκτικό Συνέδριο επισυνάπτει το καταστατικό της στην έγκριση της σύμβασης!

Λίγο καιρό μετά την έκδοση της απόφασης, και συγκεκριμένα τον Δεκέμβριο 2015, ιδρύεται τελικά η εταιρεία Περιβαλλοντική Πελοποννήσου Μ.Α.Ε., η οποία και θα εκτελέσει το έργο. Η εταιρία –θυγατρική της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακής– όπως είναι εμφανές, έχει διαφορετικό τίτλο από αυτόν που αναφέρεται στην απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, καθώς δεν είναι Ανώνυμη Εταιρεία αλλά Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία. Και βέβαια δεν υπήρχε καν όταν βγήκε η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Μπορεί το 2013 ο ΣΥΡΙΖΑ να είχε καταγγείλει το έργο ζητώντας την αλλαγή του σχεδιασμού για τη διαχείριση των απορριμμάτων, ωστόσο τελικώς, σύμφωνα με πληροφορίες, η ΤΕΡΝΑ επέβαλε στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ το δικό της πλάνο και σύντομα θα καταφέρει να πάρει την έγκριση για το έργο.

Βασικός παίκτης σε πολλούς τομείς των εργολαβιών, έχοντας διαχρονικά την ικανότητα να δημιουργεί δεσμούς με όλες τις κυβερνήσεις –περιλαμβανομένης της τωρινής– ο Γ. Περιστέρης αναμφίβολα μπορεί να υπερηφανεύεται ότι είχε πάντα την πολυτέλεια να επιλέγει από το πάνω ράφι τις δουλειές και τους συνεργάτες του. Ίσως άλλωστε αυτοί είναι και οι λόγοι που η ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ είναι μια από τις εταιρίες που ελέγχονται από την Επιτροπή Ανταγωνισμού για συμμετοχή στο καρτέλ των κατασκευαστικών.

About REPORT (39 Articles)
Μηνιαίο περιοδικό έρευνας